“Թող գարունը երիտասարդներինը լինի”

 Կառլեն պապիկը 76 տարեկան է, Արմիկ տատիկը` 74, արմատներով Մշեցի են: Կառլեն պապիկն ասում է, որ Մուշի բնակչության մի մասը տեղափոխվել է Ջավախք, մի մասը` Գարդմանա քաղաք, 15 ընտանիք հանգրվանել է Լենինականում (Գյումրի), 25 ընտանիք` Կիրովականում (Վանաձոր):

1991 թ. Գյումրիից տեղափոխվել են Ծափաթաղ: Կառլեն պապը մասնագիտությամբ մեխանիկ է: Արդեն Ծափաթաղում նա իր տեխնիկայի միջոցով ոչ միայն քարերից ազատեց 14 հա խոպան հողատարածքը` գյուղատնտեսությամբ զբաղվելու համար, այլև շատ ու շատ մարդկանց մեծ օգնություն ցույց տվեց:

Ինքն և Արմիկ տատը 2 աղջիկ և 2 տղա ունեն: Բոլորն էլ սովորում են բարձրագույն ուսումնական հաստատություններում (բժիշկ, մանկավարժ, իրավաբան, ծրագրավորող): Ցավոք, տղաներից մեկը մոտ մեկ տարի առաջ մահացել է:

Նրանք Ծափաթաղում մեծ թվով բարեկամներ ունեն, և հենց այս գյուղում հաստատվելու որոշումը պայմանավորված է դրանով: Ասում են` բավականին գոհ են Հայաստանի նախագահի և վարչապետի վարած քաղաքականությունից:

Հյուրասեր ու հայրենասեր ընտանիք են: Թոշակառուներ են, մեծ այգի ունեն. «…Աշխատի, ապրի, իսկական կյանքը ստեղ ա»: Իրենք չեն հասկանում այն մարդկանց, ովքեր, լինելով շատ ավելի երիտասարդ, իրենց հույսը միայն պետությությունից կենսաթոշակ կամ նպաստ ստանալու վրա են դնում:

Իրենց իսկ ձեռքով մշակած հողատարածքը վերցվել է իրենց ձեռքից այն դեպքում, երբ իրենք վճարում էին նախատեսված բոլոր հարկերը: Այդպես պատահեց գյուղի մոտ 70%-ի հետ... Արդեն շուրջ 10 տարի է, ինչ այդ հողերը չեն մշակվում: Դրա պատճառով էլ և' բերքը պակասեց, և' արոտները, որի հետևանքով էլ անասնագլխաքանակը նույնպես շատ քչացավ: Ներկայումս նրանց տրամադրել են որոշ հողատարածք, որը մի քանի անգամ իր բերրիության մակարդակով զիջում է նախկինին: Այս տարի պետությունը գարի է տրամադրել գյուղացիներին: Արմիկ տատը և Կառլեն պապիկը գյուղապետին խնդրել են, որ իրենց թույլ տան մշակել` արդեն մի քանի տարի անմշակ համարվող հարևան հողերը, որը, ըստ իրենց, ավելի բերրի և նպաստավոր է աշխատելու համար, սակայն մերժվել են: Ասում են` այդ հողատարածքը օրինական սեփականատեր ունի, ով շատ վաղուց է` չի հայտնվել: Գուցե և շատ վաղուց մահացել է, իսկ եթե անգամ չի էլ մահացել, ապա գտնվում է շատ հեռվում ու դժվար թե հիշի այդ հողատարածքի մասին:

Արմիկ տատիկը 18 տարի աշխատել է որպես Արհմիության նախագահ և նշում է, որ ինքն ու ամուսինը շատ ուրախ են, որ ապրում են Հայաստանում: «Ես ուրախ եմ, որ ապրում եմ իմ երկրում և շնչում եմ հայրենիքիս օդը», ասում է տատը:

Զարմանալի և ապշեցուցիչ է այն, որ այդ տարիքում նրանք ունեին դրախտիկ մի այգի, որի ամեն մի ծառ մշակված էր, և դա տեսանելի էր նույնիսկ անզեն աչքով: Այգում աճեցնում էին թութ, ծիրան, բալ, դեղձ, տանձ, խաղող, սոխ, սխտոր, վարունգ, լոլիկ, լոբի, կարտոֆիլ:

Նրանք խաղողից 40-70 կգ բերք էին ստանում և դրանից մթերում էին գինի և օղի: Արմիկ տատը և Կառլեն պապը նշեցին, որ Արտաշատից երբեմն գալիս ու գնում են տանձ` 200 դրամով:

Այս ամենը էլ ավելի հետաքրքրական ու զարմանահրաշ էր, քանի որ ոչ մի պարարտանյութ և պեստիցիդ չէր տրվում հողր պարարտացնելու համար և պարարտացումը կատարվում էր միայն բնական եղանակով` գոմաղբի միյոցով: Կառլեն պապիկը զբաղվում էր նաև մեղվապահությամբ, ուներ 10 փեթակ, որից 3-ը նոր էին:

Այն հարցին, թե արդյոք չի անհանգստացնում այն, որ գտնվում են սահմանամերձ գոտում, Արմիկ տատը պատասխանեց . «Ի՞նչ ա եղել է, ես էլ կգնամ կռվելու, զինվորներին ճաշ կեփեմ ու կկռվեմ»:

Մենք հիացած էինք այդ ընտանիքի հայեցիությամբ ու հյուրասիրությամբ: Ամենահետաքրքիրն այն էր, որ Կառլեն պապիկը ուներ շատ ուժեղ հիշողություն, հոյակապ գիտեր ոչ միայն իր ազգի պատմությունը, այլև այլ ազգերի պատմությունը: Արմիկ տատիկն էլ շատ կրթված անձնավորություն էր, իսկ երբ խնդրեցինք նրա հեռախոսահամարը և տեսանք նրա մարգարտաշար ձեռագիրը, հազիվ կարողացանք զսպել մեր հիացական բացականչությունները:

Մյուս գյուղացիների հետ զրուցելիս պարզ դարձավ, որ գյուղը գրադարան չունի, իսկ մեր հերոսներն ահռելի գրադարան ունեն, որտեղ հոյակապ գրականություն կար թե' արտասահմանյան, թե' հայկական:

Կառլեն պապիկն ու Արմիկ տատիկը պատմում էին, որ ժամանակին իրենց շատ ու շատ բաներից էին զրկում և դրա փոխարեն գիրք էին գնում: Կառլեն պապիկը նաև նշեց, որ 2 պարկ գիրք էլ կա, որոնք տեղադրված չեն գրապահարանում: Շատ հաճախ գրքերից շատերը, որոնք տանը չեն դրված, գողանում են: Եթե գողանային կարդալու համար, նա իրեն վատ չէր զգա, բայց հաստատ վստահ չէ. գողացողը այն որպես վառելիք է օգտագործում:

Նրանց կենցաղային պայմանները շատ խղճուկ են, պատերը բավական բարակ են, և նույնիսկ ամռանը երեկոյան վառարանում ստիպված էին կրակ պահել, որ չսառչեն: Ողջ հողատարածքի շուրջը երկնակարկառ բարդիներ են, որոնք Կառլեն պապիկը տնկել է մոտ 50 տարի առաջ, և հիմա ստիպված տապալում է այդ հսկաներին` ջերմություն ապահովելու նպատակով:

Կառլեն պապիկը ևս մեկ կարևոր բան ասեց. «Մեր երկրի օրենքները շատ լավն ա, ուղղակի չեն հետևում, հիմա օրենքը փողնա»:

Այդ երկու հրաշալի մարդիկ կարիք ունեն ինչ-որ մեկի հետ զրուցելու, և երբ Կառլեն պապիկը խոսում էր, և Արմիկ տատիկն ասելու բան էր ունենում, ասում էր. «Սրան մի լսեք, որ ընկավ պատմության գիրկը էլ դուրս չի գա»:

Հիմա "Լույսի" Ծափաթաղի թիմը գյուղում ընտանիք ունի` Կառլեն պապիկն ու  Արմիկ տատիկը:   

Գաբրիել Թուֆիկչյան

Ժաննա Հարությունյան

Մեր ընկերը փրկված է

Եթե կա կամք, կլինի նաև ճանապարհ:

Գևորգը, ում փրկության համար  մի խումբ երիտասարդներ պայքարում են արդեն մոտ ութ ամիս, վաղն առավոտյան կվիրահատվի: Սա բազում մարդկանց ջերմ սրտերի, նրանց պատրաստակամության ու մարդասիրության արդյունքն է:

Ամիսներ առաջ, երբ սկսեցինք  համացանցում տարածել Գևորգին օգնելու մեր նպատակը, կանգնել Հյուսիսային պողոտայում ու գումար հավաքել, բարեգործական համերգի ծրագրեր կազմել, արտերկրի մեր ընկերներին դիմել` այնտեղ նույնն անելու,  հավատում էինք, որ մի օր մեր ընկերն առողջ է լինելու:
«Չեմ վախենում ու չեմ ընկճվում, աղջիկս, բոլորս սրա համար էինք պայքարում...ստացվեց»,- այսօր հիվանդանոցում պառկած` տիկին Սալբին` Գևորգի մայրը, ով իր մի երիկամը տալու է տղային, այսքան դրական տրամադրված ու հույսով լեցուն էր:

Մեզ մեծապես օգնեցին Լոնդոնի հայ համայնքը, «Հայաստանի մանուկներ» հիմնադրամը: Հավաքված մոտ մեկուկես միլիոն դրամին գումարվեց նաև Բարգավաճ Հայաստան խմբակցության պատգամավոր Ռուստամ Գասպարյանի նվիրատվությունը, որն էլ մեծ դեր ունեցավ Գևորգի փրկության հարցում:

Շնորհակալ ենք, մարդի´կ, որ չեք մոռացել մարդկային կյանքի կարևորությունը:

նարե սահակյան

Դիլիջան:

Հուլիսի 27-ին Դիլիջանը կարևոր հյուրեր ուներ: Մեզ էին այցելել "Լույս"  հիմնադրամի կրթական ծրագրի տնօրեն ժաքլին Կարաասլանյանը, Հասարակայնության հետ կապերի պատասխանատու Անահիտ Էվոյանը, Ծափաթաղ գյուղի "Լույսի" թիմի "դեսպան" 11-ամյա Մերուժան Կարապետյանը, Հայաստանի հանրային հեռուստատեսության "Հրապարակում" հաղորդաշարի և "Սիվիլիթաս" հիմնադրամի "Սիվիլնեթ" ինտերնետային լուրերի ստեղծագործական խմբերը: 
Դիլիջանի թիմը նախ ներկայացրեց երկու շաբաթվա ընթացքում տեղում կատարված, ընթացիկ և կատարվելիք աշխատանքները, որից հետո բոլորս ուղևորվեցինք "Հույսի կամուրջ" հասարակական կազմակերպություն: Այնտեղ երեխաների հետ անցկացվելու էր հանրահայտ "Մաշմելոու" խաղ-մրցույթը, որը զարգացնում է թիմային մտածողությունը, ստեղծագործականությունը, հնարամտությունն ու մաթեմատիկական հմտությունները:

Խաղի ժամանակ  երեխաները բաժանվում են խմբերի և իրենց տրված սահմանափակ առարկաներով (սպագետի, թել, սքոտչ) 18  րոպեի ընթացքում կառուցում են ամենաբարձր և ամենակայուն աշտարակը, որի գագաթին պետք է դրվի "մաշմելոու" կոչվող քաղցրավենիքը: Հաղթող թիմի աշտարակը 74 սանտիմետր բարձրություն ուներ: Խաղի հաղթողներին տրվեցին  "Լույսի" շապիկներ, մրցանակների արժանացան նաև ամենաօրիգինալ և ամենացածր աշտարակ կառուցած թիմերը:
Խաղից հետո քաղաքագիտության և միջազգային հարաբերությունմների մասին վերջին սեմինարն անցկացրեցին Տորոնտոյի համալսարանի ուսանող Ալբերտ Ներզեթյանը և նրա մենթի Անի Ղազարյանը: Որպես եզրափակիչ թեմա` ընտրվել էր Ղարաբաղյան հակամարտության իրավական կողմերի վերլուծությունը: Սեմինարի ընթացքում մոդելավորվեց տարածքային վեճ, որից հետո մասնակիցներին տրվեց վեճի տեսական մեկնաբանությունը:  
Տորոնտոյի մեկ այլ ուսանող Վարդան Եսայանը և նրա մենթի Էլեն Մանուկյանն անցկացրին առաջնորդության թեմայով վերջին սեմինարը: Այն մրցույթ-խաղի ձևաչափով էր անցկացվում: Մասնակիցները ներկայացնում էին համաշխարհային տարբեր լիդերների և նրանց առաջնորդ լինելու ամենացայտուն հատկանիշները: Հաղթեց Էդիտան, ով հրաշալի ներկայացրեց Ուինսթոն Չերչիլին, նրա կենսագրական, մարդկային և առաջնորդական գծերը: 
Օրվա վերջին մեզ մեծ անակնկալ էր սպասում. Դիլիջանի ամֆիթատրոնում ամենօրյա ֆիլմի ցուցադրության նախաձեռնությունն արդեն դիլիջանցիներն էին իրենց ձեռքը վերցրել: Փաստը մեզ շատ ոգևորեց: "Լույսի" թիմի հիմնած ավանդույթներն արդեն հարազատ են տեղացիներին, ու մեր գցած սերմերն արդեն ծիլեր են տալիս: 

Սաթենիկ Հովսեփյան

Ձեր նվիրած գրքերը տեղ հասան

Երբ "Զարգացնենք Հայաստանը" ծրագրի երկրորդ մասի ավարտին արդեն վերադառնում էինք Լեռնագոգ գյուղից, զգացինք, որ այնքան ենք կապվել մարդկանց ու ամեն շենքին, որ չենք կարող քաղաքում չշարունակել մեր կիսատ թողած գործը:

Ընդունված փորձ է, որ բոլոր գիտակից մարդիկ իրենց համար ոչ այնքան պետքական գրքերը տալիս են նրանց, ում դա իսկապես պետք է: Լեռնագոգի վերագործարկված գրադարանին նոր շունչ էր անհրաժեշտ, որը շատերին կներշնչեր մտնել սենյակ, վերցնել գիրքն ու մի քանի ժամ կտրվել իրականությունից:

            «Ֆեյսբուք» սոցիալական ցանցում մեր կողմից տարածված հայտարարությունը (http://www.facebook.com/?ref=home#!/groups/193377617389181/)  շատերին համախմբեց, քաղաքի տարբեր ծայրերից մեզ մարդիկ էին զանգահարում` պատրաստակամ գրքեր նվիրելու: Մի քանի օր մեր խումբը որոշակի ժամերի հավաքվում էր Թումանյանի այգում  ու սպասում մարդկանց նվիրաբերվող գրքերին, որոնք այնքան էլ չէին ուշանում:

Այս ակցիաները վարակիչ դարձան լեռնագոգցի մեր ընկերների համար: Գյուղում գործող ակտիվ երիտասարդությունն այնտեղ նույնպես կազմակերպեց գրքահավաք, որի շնորհիվ գրադարանը համալրվեց մոտ երեսուն գրքով:

            Մեկ ամիս անց մեր խմբից  շատերը վերջապես դարձյալ Լեռնագոգում են: Գյուղը հավաքվել է դիմավորելու մեզ ու  նվիրաբերված գրքերը: Ամեն ինչ հարազատ է, կարծես վաղուց էինք ապրում Լեռնագոգում: Մեր ընկերների մի մեծ բանակ օգնեց, որ ամենայն մանրամասնությամբ դասակարգենք ու տեղավորենք հավաքված 400 կտոր գրականությունը:

Վերջում մեր ուժերով կարգի բերված սենյակից դուրս գալիս մի հետաքրքիր հարազատության զգացում ունեցանք, որը մեզ, անկասկած, նորից կբերի Լեռնագոգ:

 

                                                                                             Նարե Սահակյան

Ծաղկունք: Աշխատում ենք աշխատանքները հասցնել ավարտին

Արդեն 8-րդ օրն է, ինչ "Լույս"-ի 14 ներկայացուցիչներ գտնվում են Ծաղկունք գյուղում: Մեր բոլոր պլաններին և աշխատանքի ընթացքին համոզված եմ, ծանոթ եք:

Այսօր ևս մի շարք աշխատանքներ իրականացրինք: Առավոտյան երեխաների համար սեմինար անցկացրին Հրանտ Ղարիբյանն ու Լեոն Ասլանովը:  Մինչ սեմինարները սկսելը տեղում մի միտք ծագեց տղաների մոտ: Լեոնը սկսեց դասական երաժշտություն նվագել դաշնամուրով, իսկ Հրանտը խնդրեց երեխաներին փակել աչքերը, և երեժշտության ամեն հատվածից հետո գրել, կամ նկարել, թե ինչ են պատկերացնում այն լսելով: Դասական երաժշտություն վայելելուց հետո   երեխաները՝ Հրանտի մատուցմամբ, հասկացան ծիածանի առաջացման պատճառները ու դրա էությունը: 

Լեոնը էլ իր հերթին երեխաներին ներկայացրեց թե ինչ է բանավեճը, ինչպես է այն արվում, և իր ներակայացրած թեմաներով խնդրեց բանավիճել "Լույսիկներին", որպես փորձառու, և դպրոցի աշակերտներին:

Իսկ այդ ամբողջ ընթացքում, մեր խեղճ Սոֆյային դեռ շարունակում էին տանջել գյուղի չարաճիճի մանկիկները: Մեկը դերը լավ չգիտի, մյուսը շատ ցածրաձայն է խոսում, 'երրորդը գերակտիվ է, մի խոսքով, բոլորն անում են այն ամենն ինչ կարող են և ինչ ուզում են: Էլ չենք հիշեցնում, որ ամեն առավոտ նրան չեն թողնում քնել, դեռ ժամը 8-ից երեխաները սկսում են զանգել ու նրան շտապեցնել փորձերի:

Երեխաների կողմից տանջանքների փուլն անցնելուց հետո հավաքվեցինք ճաշի սեղանի շուրջ: էլի մի շարք խնդիրներ, քննարկելու հարցեր և այլն: Մեր խմբի շատ սիրելի կորդինատոր Մարիամ Արամյանն էլ արդեն խելագարության շեմին է հասել, անդադար զանգեր գյուղապետի տեղակալին, ճարտարապետին, շինարարներին ու բոլոր նրանց, ովքեր հնարավոր է որևէ կերպ օգնեն մեր "Լույս" այգու կառուցմանը: Զանգերը դեռ անարդյունք են, քանի որ բոլորը խորհուրդ են տալիս զանգել մեկ ուրիշին: 

Օրվա կեսին, խմբի տղաները հայտնեցին, որ գյուղի կենտրոնում, որտեղ պետք է լինի "Լույս" այգին, տեղադրվող տեղեկատվական-ինֆորմացիոն  ստենդը պատրաստ է: Մեծ ոգևորությամբ հասանք այնտեղ և որոշ չափ ու ձևից հետո մեր ուժեղ տղաներն արագությամբ փորեցին ստենդի համար նախատեսվող անցքերը, հիմքին քարեր շարեցին, բայց էլի խնդիր, հիմա էլ հենց կողքին ընթացող շինարարության աշխատողները մեզ 2 դույլ ցեմենտ չտրամադրեցին, ամեն դեպքում, մենք` մեր միջոցներով գտանք, և ամրացրինք ստենդի հիմքը: Բայց աշխատանքը այսքանով չավարտվեց, ստենդի շուրջ շատ կեղտոտ էր և մեր տղա "Լույսիկները" հիմա էլ սկսեցին տարածքը մաքրել ավելորդ փշերից ու աղբից: Ստենդը տեղադրված է, բայց դեռ ամենաբարդ խնդիրը մեր առաջ է, այն դատարկ է, բայց միայն այսօր, վաղն այն կունենա պարունակություն: Մի խոսքով օրվա ավարտը խոստումնալից էր:

Ընթրիքից հետո էլ հերթը ստնեդում տեղադրվող տեքստի ու ընդհանուր դիզայնի վրա աշխատանքն էր: Մտավոր ծանր աշխատանքից հետո գնացինք քնելու:

Բարի գիշեր: 

Ու կրկին Բարի լույս: Երեքշաբթի օրվա աշխատանքների հետքերով չորեքշաբթի գնացինք` դրանք ավարտելու և նորերը սկսելու համար:

Էլի դպրոց, էլի սեմինար, էլի խաղեր ու հետաքրքրաշարժ ինֆորմացիա, այս անգամ Սարգիս Պողոսյանի և Մարիամ Արամյանի մատուցմամբ:  

Մինչ «Լույս»-ի ուսանողների մի մասը դպրոցում երեխաներին օգնում էր գիտելիքի ուժով, մյուս մասն օգնում էր գյուղի ազատամարտիկ Ռուդիկ Գևորգյանի ընտանիքին՝ ֆիզիկական ուժով: Արդեն գիտեք, որ օրեր առաջ այցելեցինք նրա ծնողներին և իմացանք, որ խոտը դաշտից կապելու և տուն բերելու համար օգնություն է պետք: 

Այսօր "Լույս"-ի ուսանող Մհեր Արեյանն ու մենթի Սամվել Զաքարյանը գրեթե ամբողջ օրն անցկացրին դաշտում, արևի անխնա ճառագայթների ներքո, բայց օգնեցին ու ավարտեցին աշխատանքը: Երեկոյան, բեռնատար մեքենայով բերեցին խոտի կապոցներն ու տեղավորեցին Ռազմիկ պապի բակում: 

Ազատամարտիկի մայրը՝ տիկին Լաուրան, շատ շնորհակալ էր տղաներից. «Անգամ փոքր ուշադրությունը մեզ ուրախացնում է, բայց այսօր նրանք շատ մեծ գործ արեցին մեզ համար, այդ աշխատանքը ամուսինս՝ Ռազմիկը շատ է դժվարանում միայնակ գլխի բերել»,- ասում է նա: 

Այդ ընթացքում մենթի Հարութ Հովակիմյանն էլ դպրոցի երեխաների հետ շախմատի սեանս էր անցկացնում, նրանց կարողությունները լավացնելու և փորձով կիսվելու նպատակով:

Ու մինչև Մհերն ու Սամվելը խոտ էին հավաքում, կապում, բարձում ու իջեցնում, Հարութը երեխաների շախմատաին հմտություններն էր զարգացնում, մենք սկսեցինք գյուղի կենտրոնում արդեն տեղադրած ցուցանակի պարունակությունը դասավորել այնպես, որ լինի և՛ հարմարավետ, և՛ ակնահաճո, և՛ գրավիչ: Ստենդում տեքստը և քարտեզը տեղավորեցինք,  նայեցինք, հանեցինք, փոխեցինք, քննարկեցինք ու ամրացրինք: Մոտ մի ժամվա ընթացքւոմ ստենդ լիովին պատրաստ էր և այն հանձնեցինք գյուղացիների դատին:

Մարիամ Արամյանը կրկին  զանգահարում էր, անդադար զանգահարում էր: Ճշտում, թե "Լույս" այգու կառուցման աշխատանքները երբ կարող ենք սկսել: 2 օր համառորեն իրար վրա գցելուց հետո, մեզ հայտնեցին, որ այդ տարածքում հիմնական ոչինչ չենք կարող կառուցել, քանի որ այդտեղի համար ուրիշ պլաններ կան, իսկ ժամանակավոր կառույցն իմաստ չունի: Արդեն համոզված էինք, որ հենց այդ պատասխանն էինք լսելու, բայց, մեղմ ասած, հաճելի չէր, քանի որ դրանում ոգի ու եռանդ էին ներդրել և շատ ուզում մեր տեսլականը իրականություն դարձնել:

Երեկոյան, ընթրիքի սեղանի շուրջ աղոթեցինք, մինչ մեզ հասանելի կերակուրը ճաշակելը: Կարծում եմ հասկացաք, որ այսօր մեզ հետ ընթրում էր Ծաղկունք գյուղի Սուրբ Սարգիս եկեղեցու  քահանա Տեր Նշան Սարգսյանը: Հետաքրքիր զրույց ստացվեց: Սկզբում խոսեցինք գյուղի, և դրանում եկեղեցու դերի մասին, հետո զրույցն ավելի անմիջական և անհատական դարձավ, ամեն մեկս ուղղեցինք բազում հարցեր կապված քրիստոնեության, եկեղեցու, կրոնների և այլնի վերաբերյալ: Զրույց տևեց մոտ 3 ժամ, արդեն բավականին ուշ քահանային ճանապարհեցինք ու անցանք գործի: Այս անգամ մշակում էինք եկեղեցում դրվող ստենդի պարունակությունը, որում Տեր Նշանը խոստացավ օգնել մեզ: Աշխատանքն ավարտելուն պես որոշեցինք հանգստացնել մեր ուղեղներն ու մարմինները, որպեսզի վաղը զարթնանք նոր ուժով և աշխատելու մեծ ցանկությամբ:

Լուսինե Սաֆարյան

Ստեփանակերտ: Մեր փոքրիկ ներդրումը վերականգնողական կենտրոնում

Հուլիսի 22-ին «Լույսի» թիմից 4 հոգով այցելեցինք Քերոլայն Քոքսի անվան վերականգնողական կենտրոն: Հանդիպեցինք կենտրոնի տնօրենին, ով կարճ էքսկուրսիա կազմակերպեց ամբողջ տարածքում: Ծանոթացանք կենտրոնի գործունեությանը: Այստեղ գործում են արվեստի տարբեր խմբակներ, որտեղ հիվանդներն անցկացնում են իրենց ազատ ժամանակը:

Կենտրոնը նախատեսված է ֆիզիկական խնդիրներ ունեցող մարդկանց համար՝ առանց տարիքային սահմանափակման: Կենտրոնն օգնում է նրանց վերականգնել առողջությունը: Ուսումնասիրելով հիվանդների աշխատանքը՝ վստահացանք, որ այնտեղ կան հոյակապ նկարներ, գործվածքներ, կավե իրեր, որոնք կարող են արվեստի գործեր համարվել: Կենտրոնում գործում է նաև լողավազան և մարզասրահ, որտեղ հիվանդները փորձում են վերականգնել ու մարզել իրենց մարմնի չգործող մասերը: 

Կենտրոնի շենքը վերանորոգման կարիք ուներ, իսկ տեղի աշխատողները՝ օգնության: Թիմով որոշեցինք ինչ-որ բանով օգտակար լինել կենտրոնին, ասենք` ներկել բազրիքը, որը շատ վատ վիճակում էր: Հաջորդ առավոտյան վերադարձանք արդեն աշխատանքային հագուստով ու գործի անցանք, մեզ միացան կենտրոնի աշխատողներն ու հիվանդները:

Վերականգնողական կենտրոնի բակում  մի արտասովոր տեսարանի ականատես եղանք. կենտրոնի բակի ծածկըն ամբողջուվին  պլաստմասե շշերից էր, որոնք իրար են միանում մալուխի միջոցով: Այն ավարտուն տեսքի բերելու համար մեր թիմի աղջիկները կենտրոնի աշխատողների հետ համատեղ կատարում էին շշերից կառուցվող տանիքի նախնական աշխատանքները (ծակում էին շշերն ու մալուխն անցկացնում  դրաց միջով): 

Այսպիսով՝ մեր կատարած գործով փոքրիկ ներդրում ունեցանք վերականգնողական կենտրոնի բարեկարգման գործում:

                                                                                                                        

                                                                                                Գոշա և Արցախի Թիմ

Արմավիր: Գնում ենք, բայց նաև չենք գնում...

 Հիմա մեր թիմը, խարույկի մոտ նստած,սպասում է լուսաբացին: Այսօր մեր վերջին օրն է Արմավիրի մարզի Լեռնագոգ գյուղում: Տաք խարույկի շուրջ փորձում ենք հասկանալ, թե ով ինչ տպավորություններով է հեռանում: Զարմանալի է, բայց բոլորիս մտքով անցնում են անընդհատ մեր գործունեության առջև կանգնող, այս երկու շաբաթվա մեջ ռեկորդային քանակությամբ մեր գլխին թափված փորձությունները: Սկսած գյուղում տեղի ունեցած դժբախտ դեպքից, մինչև թիմի ավագի 40 աստիճան ջերմություն աշխատանքի ամենաթեժ պահին: Այս ամենի հետ մեկտեղ, կարծես արեցինք այն ամենը, ինչ հնարավոր էր:

Այսօր մեր օրը բավականին պայծառ, գունավոր, լեցուն, բայց նաև սթրեսային էր: Մեկը մեկի հետևից, տարբեր տեխնիկական պատճառներով  սկսեցին  ձախողվել մեր մեծ ու փոքր  գործերը: Առավոտյան պարզվեց, որ այն ամենը ինչ մեզ հարկավոր էր այգու տաղավարները վերանորոգելու համար, Երևանից հասել է սխալ չափերով, քիչ ու ոչ պետքական: Բավականին ժամանակ ծախսվեց թիմին դուրս բերելու հուսահատությունից: Մի քանի րոպե հետո վերագտանք մեզ ու սկսեցինք մանուկների կավճանկարչության համար նախատեսված հարթակը զարդարել:

Մինչ այդ  Ժնևի համալսարանի ուսանող Մարինա Պետրոսյանը երեխաներին պատմեց բնական լեզվի գաղտնիքների մասին, հարցուպատասխանի միջոցով պարզեց լեզվի դերը մարդու կյանքում: Մարինայից հետո  Քեմբրիջի համալսարանում սովորող Տիգրան Մանուկյանը խոսեց նորարական ուսուցման մասին, իր մասնագիտությանը համապատասխան մի քանի հարցեր պարզեց երեխաների հետ պաղպաղակի գնի մասին: Երբ  երեխաները բոլ-բոլ մտածած, ծանրաբեռված դուրս եկան դպրոցից, նրանց սպասում էր  տարբեր դեմքերով զարդարված  դպրոցի հարթակը, մանկական ընտրված երաժշտություն և գունավոր կավիճներ: Ուրախության ճիչերը բռնեցին ամբողջ գյուղը: Նրանցից յուրաքանչյուրը նկարում էր այն,ինչ իր երազներում է միայն ապրում:  Այս կավճանկարչությունը միացան անգամ մի քանի կանայք, ովքեր մեծ հոգածությոամբ էին նկարում:

Մոտ մեկ ժամից ամբողջ դպրոցը պայծառ գունավորված էր, բոլոր փոքրիկների մտքում պտտվում էր Կոմիտասի “կաքավիկը”:

Իսկ տղաներն ու ամբողջ գյուղը  մեզ էր սպասում, որ սկսի  երկար նախապատրաստած տարածքի գյուղերի միջև կայացող  ֆուտբոլային հանդիպումը: Տասնյակ երեխաներ  էին “մխտռվել” այդ դաշտը ներկելիս ու նույն այդ երեխաները վաստակած սպասում էին խաղի սկսվելուն:

Հանդիպումը բուռն էր, ակտիվ: Չնայած մեր թիմը պարտվեց, միևնույնն է, ոգևորությունը չի պակասել:

Մեր  հյուրընկալ ընկերները խնդրում են մնալ իրենց մոտ մինչև դասերի սկսվելը:  դե իհարկե, չենք կարող, բայց խոստացանք, որ կապի մեջ կլինենք ու չենք մոռանա իրենց:  Մեր ակցիաները դեռ կշարունակվեն քաղաքից, մինչև մյուս տարի հանդիպելը:

Բոլորի մոտ հրաժեշտային տրամադրություններ են, բայց մենք դեռ վաղվա անելիքներ ունենք:

                                                                                                                 Նարե Սահակյան